Kreta dieet

In de jaren '60 begonnen de Amerikaanse universiteiten het fenomeen van de hoge levensverwachting in Kreta te verkennen. Het resultaat was dat in Kreta bepaalde ziekten van de beschaving in die tijd veel minder vaak voor kwamen dan in andere landen. Dit geldt vooral voor hart- en vaatziekten en bepaalde vormen van kanker. In de laatste 2-3 decennia komen deze ziekten steeds vaker ook op Kreta voor, de cijfers zijn nog steeds ver onder het EU-gemiddelde. Ik ben al een paar keer op Kreta met inheemse mensen in gesprek geweest, die 90 jaar en ouder zijn, 1-2 pakje sigaretten per dag rookten, maar gezond leken. Het werd al snel duidelijk de Amerikaanse studies hebben aangetoond dat de hoge levensverwachting van de Kretenzers grotendeels te wijten is aan de traditionele voedingsgewoonten op Kreta. De term "Kretenzer dieet" was geboren. Veel mensen in de geïndustrialiseerde landen begon de eetgewoonten van de Kretenzers te kopiëren. De term dieet is eigenlijk verkeerd, het is immers niet een poging om gewicht te verminderen, maar op lange termijn levensstijl te veranderen.
De volgende 6 voedingsmiddelen worden door wetenschappelijke studies, als de redenen voor de hoge levensverwachting op Kreta genoemd.

  1. Olijfolie, de Ketenzer gebruiken de olijfolie, om te koken, bakken, braden en natuurlijk in de heerlijke salades. Het is belangrijk dat u niet zomaar een olijfolie gebruikt, maar een olie die wordt geproduceerd uit traditionele Kretenzische olijven rassen. Vooral de olijvensoort Mouratolia wordt vaak genoemd. Als u niet de mogelijkheid heeft om olijfolie te kopen op Kreta, kunt u gezonde en lekkere Kretenzer olijfolie ook bestellen via het internet.
  2. Veel vis en weinig vlees, traditioneel werd er bijna dagelijks vis op Kreta gegeten en vlees alleen op feestdagen zoals Pasen. Echter, dit is drastisch veranderd in de afgelopen jaren.
  3. Veel verse groenten en fruit, waarbij vooral veel variëteiten van groene salades en kruiden worden gegeten.  Het effect van de vele geneeskrachtige kruiden die volop worden gegeten in Kreta is wetenschappelijk niet onderbouwd. 
  4. Rode wijn, of wijn in kleine hoeveelheden nu goed of slecht is voor de gezondheid, is nog onduidelijk. Wijn is echter duidelijk beter dan andere alcoholische dranken zoals bier.
  5. Zuivelproducten, kaas zoals feta gemaakt van geiten of schapen melk lijkt gezonder dan kaas van koeien (groter deel aan gezonde vetzuren).
  6. Geen additieven: voedsel wordt rechtstreeks gekocht van de boeren en niet industrieel bewerkt. 
Helaas zijn de leefgewoonten en daarmee de eetgewoonten van de mensen in Kreta zeer veranderd sinds de jaren '60. Dit kan de reden zijn waarom de term "Kretenzer dieet" tegenwoordig veel minder gehoord wordt. In westerse landen vandaag spreekt men van "mediterrane dieet", die overeenkomstig is aan de boven beschreven Kretenzer dieet.
Nog even terugkomen op de olijfolie, onze tafelheer Apostolos (restaurant in Platanes) greep altijd de olijfolie, om er meer op onze salade te doen. Wat goed is moet je niet te zuinig mee zijn, aldus zijn advies.